Pierwsza wizyta u psychiatry – jak wygląda i jak się przygotować

Pierwsza wizyta u psychiatry to przede wszystkim rozmowa: lekarz pyta o objawy, samopoczucie i codzienne funkcjonowanie, a potem razem z Tobą ustala plan leczenia. Do psychiatry nie potrzeba skierowania, a wszystko, co powiesz, objęte jest tajemnicą lekarską. W IWOMED w Tarnowie przyjmuje psychiatra lek. Rafał Kempa.

Kiedy warto umówić się do psychiatry?

Nie trzeba czekać, aż „będzie bardzo źle”. Wizyta ma sens, gdy przez co najmniej dwa tygodnie utrzymują się:

1. obniżony nastrój, smutek lub poczucie pustki,
2. utrata zainteresowań i radości z rzeczy, które wcześniej cieszyły,
3. lęk, niepokój, napady paniki,
4. problemy ze snem – trudność z zasypianiem, częste wybudzanie, zbyt wczesne budzenie,
5. kłopoty z koncentracją i pamięcią, które utrudniają pracę lub naukę,
6. drażliwość, wahania nastroju, okresy nadmiernej energii,
7. trudność w ograniczeniu alkoholu, leków uspokajających lub innych substancji.

Jeśli pojawiają się myśli samobójcze lub plan odebrania sobie życia, nie czekaj na wizytę – dzwoń pod 112 lub jedź na najbliższą izbę przyjęć szpitala psychiatrycznego. Całodobowo pomaga też Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym: 800 70 2222.

Jak przebiega pierwsza wizyta?

1. Rozmowa o tym, co Cię sprowadza – od kiedy trwają objawy, jak się zmieniały, co je nasila, a co łagodzi.
2. Wywiad o zdrowiu – choroby przewlekłe, przyjmowane leki, wcześniejsze leczenie psychiatryczne lub psychoterapia, choroby psychiczne w rodzinie.
3. Pytania o codzienność – sen, apetyt, praca, relacje, alkohol i inne substancje.
4. Ocena stanu psychicznego – lekarz obserwuje m.in. nastrój, tok myślenia i koncentrację. Nie ma w tym nic ocennego – to standardowa część badania.
5. Wstępne rozpoznanie i plan – psychiatra wyjaśnia, co może być przyczyną objawów, i proponuje leczenie. Może też zlecić badania krwi, np. tarczycy, żeby wykluczyć somatyczne przyczyny dolegliwości.

Pierwsza wizyta trwa zwykle dłużej niż kolejne, bo lekarz musi poznać całą historię. Możesz przyjść z bliską osobą – czasem pomaga ona uzupełnić wywiad – ale część rozmowy warto odbyć sam na sam.

Jak się przygotować?

1. Zapisz najważniejsze objawy i od kiedy trwają – w stresie łatwo o czymś zapomnieć.
2. Przygotuj listę leków – także suplementów i leków bez recepty.
3. Zabierz dokumentację: wypisy ze szpitala, wcześniejsze zaświadczenia, wyniki badań.
4. Zastanów się, czego oczekujesz – ulgi w konkretnym objawie, diagnozy, zaświadczenia, zmiany dotychczasowego leczenia.

Psychiatra czy psycholog?

Psychiatra jest lekarzem: stawia rozpoznania, zleca badania, przepisuje leki i wystawia zwolnienia lekarskie. Psycholog nie jest lekarzem – prowadzi diagnozę psychologiczną, konsultacje i wsparcie, a psychoterapeuta prowadzi psychoterapię. W wielu sytuacjach najlepsze efekty daje połączenie obu form pomocy. Szczegółowe porównanie znajdziesz na stronie Psycholog w Tarnowie.

W IWOMED psychiatra, psycholog i neurolog pracują pod jednym adresem, więc gdy objawy psychiczne i neurologiczne się nakładają – np. przy zaburzeniach pamięci – mogą się szybko skonsultować.

Co dalej po pierwszej wizycie?

Jeśli lekarz zaleci leki, kolejna wizyta odbywa się zwykle po kilku tygodniach, żeby ocenić skuteczność i ewentualne działania niepożądane. Leki przeciwdepresyjne zaczynają działać stopniowo, dlatego nie należy ich odstawiać na własną rękę. Więcej o leczeniu depresji przeczytasz w artykule Leczenie depresji: odrobina nadziei na drodze do uzdrowienia.

Źródła

• Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego.
• Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty – tajemnica lekarska.
• Narodowy Fundusz Zdrowia – informacje o świadczeniach bez skierowania.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem.